29 Ekim 2026 · Dünya · Analiz

İsrail'de seçim sonrası hükümet nasıl kurulacak? Sandalye dağılımı, süreler ve olası senaryolar

İsrail'de 27 Ekim'de yapılan genel seçim, ülkeyi yeniden bir koalisyon bilmecesiyle baş başa bıraktı. Sayımın büyük bölümü tamamlandığında ne Başbakan Benyamin Netanyahu'nun bloğu ne de eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot'un önderlik ettiği muhalefet bloğu, 120 sandalyeli Knesset'te tek başına hükümet kurmaya yetecek 61 sandalyeye ulaşabildi.

Sandıktan nasıl bir tablo çıktı?

Anadolu Ajansı'nın İsrail'in Kanal 13 televizyonuna dayandırdığı verilere göre, askerlerin, diplomatların, hastanedeki hastaların ve tutukluların kullandığı "çift zarf" oyları hariç sayım tamamlandığında tablo şöyleydi:

Netanyahu bloğu: 53 sandalye. Likud 26, Şas 7, Birleşik Tora Yahudiliği 7, Ben-Gvir'in Otzma Yehudit'i 7 ve Smotriç'in Dini Siyonizm partisi 6 sandalye.
Eisenkot bloğu: 48 sandalye. Eisenkot'un Yaşar partisi 21, Bennett ve Lapid'in "Birlikte" listesi 12, Yisrael Beytenu 7, Demokratlar yaklaşık 8 sandalye.
Arap partileri: yaklaşık 19 sandalye. Ortak Liste 12, Raam 7 sandalye.

Yaklaşık 600 bin "çift zarf" oyu, yani toplam oyların yüzde 15 civarı, sayım sonuçlarını birkaç sandalye oynatabilir. Seçimde katılım da dikkat çekti: Seçim günü yapılan açıklamalara göre katılım oranı yüzde 74 dolayında gerçekleşti ve 1973'ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Bu, İsrail'in son yedi yılda gittiği altıncı seçimdi.

Hükümet kurma süreci adım adım

İsrail'de hükümeti kurma görevini halk değil, Cumhurbaşkanı verir. Süreç şu şekilde ilerliyor:

Resmi sonuçlar: Merkez Seçim Komitesi Başkanı Noam Solberg'in kesin sonuçları önümüzdeki hafta Cumhurbaşkanı İsaac Herzog'a sunması bekleniyor. Basına yansıyan bilgilere göre kesin sonuçlar en geç 4 Kasım'da netleşecek.
İstişareler: Herzog, Knesset'e giren tüm partilerin liderleriyle görüşür ve 61 milletvekilinin desteğini toplama ihtimali en yüksek ismi hükümeti kurmakla görevlendirir.
İlk süre: Görevlendirilen isim koalisyonu kurmak için 28 gün alır; bu süre 14 gün uzatılabilir.
İkinci şans: Başarısız olunursa görev, 28 gün süreyle başka bir milletvekiline verilebilir.
Son çare: O da sonuç alamazsa 61 imza toplanması için 21 günlük bir pencere açılır, ardından iki haftalık bir hükümet kurma süresi gelir.
Yeni seçim: Hiçbir aşamada hükümet kurulamazsa Knesset dağılır ve üç ay içinde seçime gidilir.

Bu süreç boyunca Netanyahu, yeni hükümet kurulana kadar başbakanlık görevini geçici olarak sürdürüyor.

Arap partileri neden kilit konumda?

Her iki blok da 61'in altında kaldığı için yaklaşık 19 sandalyelik Arap partileri, aritmetik olarak dengeyi değiştirebilecek tek grup gibi görünüyor. Seçim günü yayımlanan değerlendirmelerde beş olası senaryo öne çıkıyordu: Netanyahu liderliğinde bir hükümet, muhalefetin çoğunluk hükümeti, Raam'ın dahil olduğu bir muhalefet hükümeti, Arap partilerinin dışarıdan desteklediği bir azınlık hükümeti ya da bir ulusal birlik hükümeti.

Ancak bu senaryoların her biri siyasi açıdan zor. İsrail'de Arap partilerinin hükümete doğrudan katılımı tarihsel olarak istisnai bir durum; sağ bloktaki partilerin önemli bir kısmı böyle bir işbirliğine karşı çıkıyor. Netanyahu da seçim kampanyası boyunca seçmenlerini, düşük katılımın Arap partilerinin hükümeti belirlemesine yol açabileceği uyarısıyla sandığa çağırmıştı.

Bundan sonra neye bakmalı?

Önümüzdeki günlerde üç gelişme belirleyici olacak: çift zarf oylarının sandalye dağılımını nasıl değiştireceği, Herzog'un istişarelerde kimi görevlendireceği ve blokların dışındaki partilerin hangi taraftan yana tavır alacağı. Herzog, liderleri bir seçimi daha önlemek için "ne gerekiyorsa yapmaya" çağırdı. Mevcut tablo, kısa sürede bir hükümet kurulmasından çok uzun bir pazarlık dönemine işaret ediyor.

Kaynaklar

Bu yazı 7yirmi4 editörlüğünde, yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; kullanılan kaynaklar yukarıda bağlantılarıyla belirtilmiştir. Bir hata fark ederseniz bize bildirin.